ريشه شناسي زبان ترکي آذربايجاني یازان: حميد داديزاده زبان سند هويت هر ملتي است . سندي که اثبات آن تبلور ذات هر خلقي است. در واقع موجوديت هر ملتي در اين کره خاکي نشانگر حضور زباني اوست. زباني که مورد تکلم واقع مي شود از طريق اصوات، هجاها و آثار مکتوب سند زنده اي بر جاي مي- گذارد، سندي که جزيي از ميراث بشري است و بر همه انسانهاي فکور است که از موجوديت ، حق حيات و فضاي تنفسي آن زبان در ابعاد گوناگون مدافعه نمايند. اين سند در وجود فيزيکي و آثار معنوي ميليونها انساني حک شده که به آن زبان سخن ميگويند.بنابراين رسميت هر زباني را نه حاکمان، بلکه خود ملتي که به آن زبان لب مي گشايند، تعيين مي کنند. پس به سخني، هر زبان براي ملت صاحب زبان رسمي است. زبان ضمنا آ ئينه اي است که هر ملتي خود را، در گذرگا

پیشینة تاریخی قوم تات در میان رشته کوهای قفقاز در سراسر راه جادة ساحلی خزر به جزیرة آبشوران جائی که جادة ساحلی باریکتر می شود گردنة باریکی بین در یا و کوه وجود داردکه در بند نامیده می شود . در زمان ساسانیان دیواره ای در این مکان برای جلوگیری از حملات چادر نشینان شمالی کشیده شده بود که به سد در بند معروف شد و در آن قلعة مستحکم سر حدی در بند ( الباب و الابواب ) ایجاد شده بود . در زمان کسری ا نوشیروان اقوام ابخاز و خزر و آلان بر ایران هجوم برده و در ار منستان پیشرفت نمودند ، پادشاه ایران سپاه مجهز ی برای مقابله با آنان گسیل داشت و این تهاجم را مغلوب نمود در این جنگ ده هزار نفر از آنان اسیر سپاه ایران گردید که به امر شاه در آذربایجان و نواحی مجاور آن مسقتر گردیدند . وی همچنین چندین پادشاهی کو